АЙЛЧЛАЛ: АНУ-тай байгуулсан Агаарын тээврийн тухай хэлэлцээрийн талаар мэдвэл зохих бүх зүйлс

Х.Батсайхан
2023/08/04

Монгол Улсын Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнийн АНУ-д хийж буй албан ёсны айлчлал үргэлжилж байна. Айлчлалын үеэр манай улс, АНУ-ын Засгийн газар хооронд Агаарын тээврийн тухай хэлэлцээр байгуулах талбаар бид өмнө нь мэдээлсэн. Тэгвэл энэхүү гэрээний талаар Зам тээврийн хөгжлийн яамнаас дэлгэрэнгүй мэдээлэл гарсныг уншигчдадаа хүргэе.

Олон улсын агаарын тээвэр нь Олон улсын иргэний нисэхийн тухай 1944 оны Чикагогийн конвенцын “улс орон бүр өөрийн нутаг дэвсгэр дээрх агаарын орон зайд онц бүрэн эрх эдэлнэ” гэсэн үндсэн зарчимд тулгуурласан хэлэлцэн тохирогч хоёр талын болон олон талын Засгийн газар хооронд байгуулдаг Агаарын харилцааны тухай хэлэлцээрт үндэслэн зохицуулагдаж байна.        

Агаарын харилцааны тухай хэлэлцээр нь адил тэгш, шударга өрсөлдөөний зарчмыг бий болгоход чухал үүрэг гүйцэтгэдэг бөгөөд нислэгийн аюулгүй ажиллагаа, аюулгүй байдлын хангалттай холбогдох эрх үүрэг, хоёр орны хоорондын нислэгийн чиглэл, давтамж, зорчигч, ачаа тээвэрлэх багтаамж, агаарын тээврийн компанийн томилгоо, нислэгийн тариф зэрэг асуудлуудыг хэлэлцэн тохирч зохицуулдаг.


Америкийн Нэгдсэн Улс /АНУ/-ын Засгийн газар бусад улс орны Засгийн газартай байгуулдаг Агаарын тээврийн тухай хэлэлцээр /Нээлттэй агаарын зайн хэлэлцээр/-ийн зарчим нь “нээлттэй зах зээл” буюу агаарын тээвэрлэгчийг томилох, нислэгийн багтаамж, давтамж, ашиглах агаарын хөлгийн тухайд хязгаарлалтгүй, тээвэрлэлтийн тарифыг хоёр талын Засгийн газар хоёулаа зөвшөөрөөгүй тохиолдолд л зөвшөөрөхгүй буюу “хоёул үл зөвшөөрөх", бусад нөхцөлд чөлөөтэй тогтоон мөрдөнө.            

АНУ нь дэлхийн 130 улстай (Европын Холбоо болон гишүүн орнуудыг оролцуулаад) Агаарын тээврийн тухай хэлэлцээр байгуулсан. Монгол Улсын Засгийн газар 39 улсын Засгийн газартай Агаарын харилцааны тухай хоёр талын хэлэлцээр байгуулсан, бөгөөд эдгээрээс 27 улс нь АНУ-тай Агаарын тээврийн тухай хэлэлцээр байгуулсан байна.    

Зам, тээврийн хөгжлийн сайдын 2022 оны 4 дүгээр сарын 27-ны өдрийн А/114 дугаар тушаалаар байгуулсан Монгол Улсын Засгийн газар, Америкийн Нэгдсэн Улсын Засгийн газар хооронд Агаарын тээврийн тухай хэлэлцээр байгуулах бэлтгэл ажлыг хангах ажлын хэсэг нь АНУ-ын төлөөлөгчидтэй 3 удаагийн уулзалт, хэлэлцээ хийж хэлэлцээрийн төслийг эцэслэн тохирсон.

Цар тахлын өмнөх агаарын тээврийн оргил үе болох 2019 онд Монгол Улс, АНУ хооронд 57,813 зорчигч зорчсон нь БНСУ, БНХАУ, Япон Улсын чиглэлийн дараа орох томоохон зорчигч урсгалын үзүүлэлт бөгөөд хоёр улс хооронд шууд нислэг эхлүүлэх зах зээл бий болсныг илтгэж байна.


Тийз захиалгын системийн “Sabre” компанийн мэдээллээр Монгол-Америк хооронд 2019 онд зорчсон нийт зорчигчдын тийзийн худалдан авалт 45 сая ам.доллар байсан бөгөөд тухайн зорчигчдын дийлэнх хувь буюу 41,000 гаруй зорчигч нь 30 сая ам.долларын тийзийн худалдан авалтаар Сөүл, Бээжин хотуудаар дамжин зорчжээ.  

“Агаарын тээврийн тухай Монгол Улсын Засгийн газар, АНУ-ын Засгийн газар хоорондын хэлэлцээр”-ийг байгуулж, дотоодын агаарын тээвэрлэгчид АНУ-руу шууд нислэг гүйцэтгэж эхэлснээр манай улсын иргэд АНУ руу хямд зардлаар зорчих, олон улс руу гарч буй мөнгөн урсгалыг дотооддоо авч үлдэх, үндэсний агаарын тээвэрлэгчдийн олон улсад өрсөлдөх чадвар нэмэгдэж, агаарын харилцаа, нислэгийн сүлжээ өргөжин хөгжих боломж бүрдэх юм.           

Агаарын тээврийн тухай хэлэлцээрийн үндсэн зарчмууд нь:

Ø  Агаарын тээвэрлэгчдийн үйлдэх нислэгийн маршрутын хувьд нээлттэй байна;

Ø  Нислэг үйлдэх агаарын тээвэрлэгчдийг хоёр талаас томилгоо хийхгүй бөгөөд шаардлага хангасан агаарын тээвэрлэгчид хоёр улсын хооронд нислэг үйлдэх боломжтой;

Ø  Хоёр улсын хооронд үйлдэгдэх нислэгийн багтаамж, давтамж, агаарын хөлгийн маяг зэрэгт аливаа хязгаарлалт тавихгүй бөгөөд агаарын тээвэрлэгчид зах зээлийн нөхцөл байдлаас шалтгаалан нислэгийн давтамж, багтаамжийг өөрөө тогтоох эрхтэй;

Ø  Агаарын тээвэрлэгчид нь Хэлэлцэн тохирогч нөгөө талын нутаг дэвсгэрт газрын үйлчилгээг өөрөө гүйцэтгэх эрхтэй;

Ø  Аяллын дугаар хамтран ашиглах зохицуулалтыг хоёр талын болон гуравдагч улсын агаарын тээвэрлэгчидтэй хамтран нислэг үйлдэх эрхтэй;

  • Нислэгийн тарифыг агаарын тээвэрлэгчид чөлөөтэй тогтоох, зэрэг болно.

Энэхүү Агаарын тээврийн тухай хэлэлцээр нь Олон улсын иргэний нисэхийн тухай 1944 оны Чикагогийн конвенцод нийцүүлэн, хоёр орны нутаг дэвсгэрийн хооронд болон хилийн чанадад агаарын харилцаа тогтоох зохицуулалтыг тохирсон, олон улсын нийтлэг жишгээр байгуулсан, агаарын харилцааны чөлөөтэй харилцааг зохицуулсан хэлэлцээр юм.

Агаарын тээврийн тухай хэлэлцээрт нисэхийн аюулгүй ажиллагаа, нисэхийн аюулгүй байдлын тухай зүйл заалт болон үйл ажиллагаа эрхлэх зөвшөөрөл, тариф, гаалийн татвар болон бусад хураамжийн тухай зохицуулалт, коммерийн боломж, шударга өрсөлдөөний зарчмыг тодорхойлсон болно.

 



Сэтгэгдэл (0)

ХХЗХ-ны журмын дагуу зүй зохисгүй зарим үг, хэллэгийг хязгаарласан тул ТА сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Хэм хэмжээг зөрчсөн сэтгэгдэлийг админ устгах эрхтэй.

    Сэтгэгдэл бичигдээгүй байна